(91) 350-9520 support@omarine.org M-F: 7 AM - 7 PM; Weekends: 9 AM - 5 PM

Hệ điều hành: Kết luận

Một thành viên gia nhập cộng đồng nguồn mở sẽ bắt đầu học tập và sáng tạo. Sáng tạo để lĩnh hội cái cũ và phát triển cái mới. Vấn đề ở chỗ: trong khi chúng ta sáng tạo cái này, tự khắc chúng ta sẽ hiểu cái kia. Hệ điều hành không phải là một hệ thống cố định mà nó biến đổi tùy theo nhận thức và tâm trạng của con người. Cấp độ sáng tạo trong cộng đồng nguồn mở là cao hơn đối với hệ thống hệ điều hành thương mại vì không bị chặn bởi vấn đề bản quyền thương mại. Hoạt động sáng tạo tự do hơn và do đó rộng mở hơn vì không vướng phải những hộp đen. Tuy vậy, điều này chỉ có ý nghĩa trong xã hội văn minh khi mà quyền sở hữu trí tuệ được tôn trọng. Ngược lại tại những nước lạc hậu, nạn vi phạm bản quyền tràn lan sẽ triệt tiêu yếu tố kích thích sản xuất kinh doanh- yếu tố ưu điểm mang tính cốt tử của tư hữu trong nền kinh tế, thì chưa thể nói đến sáng tạo ở tầm cao.

Trong hệ thống mở, giáo dục và phát triển cùng song hành. Hệ thống mở là môi trường học tập từ nguyên lý và không có giới hạn. Khi phát triển trên một nền tảng, vì mã nguồn là mở, sự phát triển còn kèm theo học tập nền tảng để phát triển và không giới hạn phạm vi. Sự phát triển khi có nhu cầu mở rộng nền tảng là có thể thực hiện được để tạo ra hệ thống mới với cấp độ nền tảng cao hơn.

Còn trong hệ thống hệ điều hành thương mại, sự phát triển dựa trên nền tảng đã định sẵn. Nhưng từ đây lại nảy sinh tư duy phát triển khác: coi nền tảng là một môi trường logic để các phần mềm ứng dụng có thể phát triển xuyên nền, độc lập tương đối với hệ thống của một nền tảng, hoặc xuyên qua nhiều nền khác nhau, hoặc thậm chí xuyên qua cả các nền tảng hệ điều hành thương mại và hệ điều hành nguồn mở (xuyên qua ở đây có nghĩa là thích ứng với nền tảng). Nói cách khác, các phần mềm ứng dụng có thể phát triển mà không cần quan tâm tới nền tảng. Đây là một mô hình phát triển hiện đại. Trong Windows, Visual Studio là bộ công cụ tuyệt vời thực hiện nhiệm vụ này. Mô hình phát triển này cũng áp dụng cho hệ thống mở với bộ công cụ phát triển ứng dụng Qt.

Người lập trình thoải mái bay bổng trên thuật toán của mình. Riêng thuật toán thì không giới hạn, có thể vươn tới các phần mềm trí tuệ nhân tạo với các chương trình thông minh, giải các bài toán mang tính người. Thật kỳ diệu!

Nhưng cuộc sống là hiện thực. Chúng ta thường thấy những thứ tiện lợi và hiện đại lại hay đi liền với trục trặc hoặc không thỏa mãn, rồi vẫn phải yêu cầu điều chỉnh một cách thủ công. Các phần mềm hệ thống thỉnh thoảng gặp khiếm khuyết hệ thống ở dạng hộp đen không điều chỉnh được. Rồi chúng ta nhận được một thông báo không tương thích hoặc một mã lỗi có số hiệu hoặc không. Trường hợp như vậy nhu cầu về một hệ thống mở là cần thiết.

Tuy nhiên, vấn đề triết lý giáo dục và giới hạn kỹ thuật không phải là lý do trực tiếp khiến hệ thống mở và các sản phẩm của hệ thống mở gia tăng sự có mặt trên thị trường, đang dần phá vỡ thế độc quyền của Windows. Nguyên nhân nằm ở yếu tố lịch sử gắn với tình hình kinh tế- xã hội hiện tại. Thế giới đang ở giai đoạn khủng hoảng toàn diện mà tất cả bắt nguồn từ khủng hoảng kinh tế do chi tiêu nhiều hơn của cải làm ra. Một biện pháp là phải giảm chi phí để tăng hiệu quả đầu tư. Windows là hệ điều hành tốt và sang trọng nhưng xét về giá thành trong điều kiện kinh tế khó khăn thì lúc này chính là cơ hội thị trường cho hàng bình dân kiểu Unix.

Nếu bạn chưa dùng thử hệ điều hành kiểu Unix thì tất nhiên chẳng có gì để so sánh. Nhưng nếu bạn vẫn đang dùng Windows chui thì dựa vào cái lỗi vi phạm bản quyền của bạn, tôi đề nghị bạn hãy chuyển sang hệ điều hành kiểu Unix. Để bù lại sự khó chịu của bạn do bị ép buộc khi nãy, tôi xin hé lộ rằng những con virus mà bạn hay gặp trong Windows, khi sang hệ điều hành kiểu Unix nó sẽ bị đơ ra y như con ếch bị soi đèn vậy.

Cộng đồng nguồn mở được hình thành tự nguyện. Thật là sảng khoái khi được thoải mái học tập, trao đổi, nghiên cứu và đóng góp. Xét về khía cạnh riêng lẻ thì mỗi cá nhân hay thành viên tham gia một cách tùy hứng và rời rạc, và như vậy công việc sẽ bị gián đoạn, thậm chí có phần lộn xộn. Nhưng nhìn trên tổng thể công việc chung lại theo một dòng chảy liên tục không ngừng. Nếu như các mảnh việc đủ lớn và thời gian đủ dài thì quá trình chọn lọc tự nhiên sẽ cho ra đời những sản phẩm tuyệt hảo. Không may, thời gian không chờ đợi và cộng đồng không phải ở trên cung trăng mà mỗi thành viên đều là một tế bào của cuộc sống thực tại. Nước cất thì tinh khiết mà vô chất nên không duy trì được sự sống mà phải là nước mưa nước máy có chút vi khuẩn mới được. Nếu cộng đồng cứ cố bám vào triết lý nguyên thủy ban đầu thì giờ này vẫn còn lẹt đẹt như vài năm trước đây.

Cộng đồng đã chuyển hướng phục vụ người tiêu dùng. Mà thị trường đã bị Windows ôm hết rồi thì đành phải theo thói quen của người dùng Windows vậy. Bây giờ bạn sử dụng một hệ điều hành kiểu Unix chẳng hạn Omarine, bạn sẽ thấy giao diện người dùng chẳng kém Windows là mấy, trong khi bạn còn biết thêm thế mạnh tuyệt đối là cửa sổ dòng lệnh.

Một số hệ điều hành nguồn mở đã bước sang thương mại. Các chủ nhân không thể chờ đợi để được hỗ trợ phần mềm của bên thứ ba một cách thụ động. Và họ đã đầu tư. Đã đầu tư là phải kinh doanh. Lớp trước ra đi thì lớp sau kế tục sự nghiệp. Xin nói thêm về mặt nguyên lý, các hệ điều hành đã thương mại hóa là đã dừng phát triển mặc dù được hoàn thiện. Các phiên bản mở của chúng tiếp tục được phát triển trong cộng đồng.

Nhưng vì không thể trung thành với triết lý nguyên thủy nên cộng đồng nguồn mở theo nguyên lý không có đủ tính chất của một xã hội. Hệ thống phần mềm thương mại vừa là sản phẩm vừa là mục tiêu của cộng đồng. Thậm chí, yếu tố thương mại xen lẫn trong cộng đồng ngay trong quá trình phát triển. Phần cộng đồng mở nguyên chất lại bao gồm hai thành phần: thành phần triết lý mở tuyệt đối và thành phần có khuynh hướng thương mại nhưng chưa thương mại hóa.

Như vậy, cộng đồng mở thật sự chỉ là một bộ phận cộng đồng sinh hoạt giáo dục, nghiên cứu và chia sẻ mà thôi.

Có hai giả thiết:

Giả thiết 1

Sự có mặt yếu tố thương mại trong cộng đồng mở chỉ là tạm thời. Yếu tố này sẽ chuyển hóa sang hệ thống thương mại. Trong trạng thái ổn định tương đối, toàn bộ thế giới hệ điều hành và phần mềm sẽ bao gồm hai thành phần: hệ thống phần mềm nguồn mở và hệ thống phần mềm thương mại cùng tồn tại như hai mặt của một vấn đề. Cơ cấu này giống như trước đây, chỉ khác là hệ thống phần mềm thương mại bao gồm nhiều hệ điều hành thường mại chứ không chỉ có Windows; hệ thống phần mềm nguồn mở và hệ thống phần mềm thương mại có sức lớn cân bằng.

Giả thiết 2

Cho đến khi số lượng các hệ điều hành thương mại đủ lớn để tạo ra thị trường hài hòa, thì cộng đồng nguồn mở hoàn thành sứ mệnh của mình và tự giải tán, mang theo triết lý mở và phát triển, phần lớn đi vào bộ phận phát triển của các tập đoàn. Phần còn lại tồn tại trong các diễn đàn như những sinh hoạt văn hóa thông thường.

 

Advertisements

Gửi phản hồi

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: