(91) 350-9520 support@omarine.org M-F: 7 AM - 7 PM; Weekends: 9 AM - 5 PM

Thời kỳ quá độ kinh tế thị trường

Chúng ta đang ở trong thời kỳ quá độ chuyển sang kinh tế thị trường. Giống như mọi quá trình quá độ, quá độ kinh tế thị trường cũng bao gồm các tiến trình vi phân với đòi hỏi xử lý sự việc đặc biệt tỉ mỉ. Các qui luật của quá trình xác lập không thể áp dụng trong thời kỳ này, bằng không hệ quả đương nhiên là sai lầm và nghịch lý. Đặc điểm của thời kỳ quá độ là phi tuyến, cấp tập trong một thời gian ngắn. Thiếu một trong những yếu tố này, thời kỳ quá độ sẽ biến tướng, phản tác dụng và rối loạn. Sự suy nghĩ giản đơn sẽ phá sản các dự kiến. Sự rập khuôn máy móc sẽ sai lệch đầu vào, trong hàm phi tuyến, sai số đầu ra là khủng khiếp. Thiếu cấp tập hay đầu tư nhỏ giọt, cường độ không đủ để chuyển trạng thái, giới hạn dưới bị phá vỡ, dẫn tới tình trạng dồn toa, thời cơ biến mất, đầu tư chưa kịp thấm đất đã bốc hơi. Thời kỳ quá độ kéo dài, nền kinh tế sẽ suy kiệt. Thiếu tất cả các yếu tố trên, mọi vấn đề chỉ là ngụy biện cho các động tác giật gấu vá vai, tranh thủ, đánh đổi và phó mặc, trong khi túi Thạch Sanh sắp đầy, các linh hồn đầu tư lặng lẽ ra đi, chỉ  còn các dự án ô nhiễm nằm lại nước sở tại, dĩ nhiên, tiếp tục trường tồn.

Kinh tế thị trường tuân thủ qui luật tự nhiên, nhưng không phải là qui luật tự nhiên hoang dã, mà là qui luật tự nhiên đã được rèn giũa bởi lịch sử và đóng góp trí tuệ của loài người. Các luật cạnh tranh, chống độc quyền đã được hòa quyện như một thành phần không thể thiếu của kinh tế thị trường đương đại, nhằm đảm bảo bong bóng phải được xì hơi, lũng đoạn phải được kiềm chế để sàng lọc lấy những sân chơi lành mạnh, tránh hiệu ứng chạy xô mạn thuyền(1). Ngoài ra, nền kinh tế còn phải có đủ thế vững để có thể vượt qua những đợt sóng khủng hoảng thời tiết(2).

Một khảo sát mới đây cho thấy người Việt yêu kinh tế thị trường nhưng lại vẫn muốn nhà nước can thiệp vào giá cả. Điều này nghe qua có vẻ nghịch lý, những nếu xem xét vi mô thì thấy nó có lý do rất thỏa đáng. Người Việt yêu kinh tế thị trường là hiển nhiên, vì cạnh tranh mới tạo ra động lực phát triển. Họ lại cần nhà nước can thiệp giá cả, vì:

       DNNN là thuộc về sở hữu nhà nước(hay sở hữu toàn dân?), người dân cũng là chủ nhân. Nếu là DNNN độc quyền thì thực chất nó là một dịch vụ công hơn là vai trò một doanh nghiệp, và nó không nằm trong thị trường. Còn nếu coi nó là một doanh nghiệp thì người dân- chủ nhân của nó phải được đối xử với giá nội bộ với quyền ưu tiên kiểu như cổ đông ưu đãi.

       DNNN được ưu tiên bằng chính sách thì doanh nghiệp tư nhân phải được ưu tiên bằng tham nhũng nếu muốn tồn tại, đây cũng là hình thức gián tiếp mong nhà nước tác động vào thị trường.

       Nền kinh tế sa sút, người dân sống khó khăn, họ không chịu nổi các chi phí ngày càng tăng mà họ cho là do tác động của thị trường nên muốn nhà nước can thiệp giảm bớt. Nhưng nhà nước không thể hãm lại cái đà tăng của những yếu tố do chính mình tạo ra, thành thử cuối cùng thì giá cả vẫn từng bước leo lên như ruộng bậc thang trên miền núi(3).

Nền kinh tế thị trường giáo dục cho con người biết trân trọng cuộc sống thực tế, rũ bỏ giả dối phù du để cùng nhau xây dựng một xã hội phồn thịnh, sâu rễ bền gốc, đời đời nối nghiệp. Than ôi, điều tốt đẹp là vậy lại dễ bị dị ứng với tham ô, trục lợi, kéo theo lối sống kim tiền, suy đồi đạo đức. Chúng ta gọi đây là mặt trái của kinh tế thị trường. Liệu có phải vậy không. Có phải kinh tế thị trường là nguyên nhân dẫn đến những điều xấu xa kia, tham tiền tham lợi bất chấp mọi giá?

Hoàn toàn không phải như vậy!

Nền kinh tế thị trường thúc đẩy phát triển, tạo ra công bằng xã hội đích thực, tự nhiên như thiên nhiên. Còn có gì đẹp hơn vẻ đẹp thiên nhiên trong trời đất? Vấn đề là ở chỗ nếu ví kinh tế thị trường như con người trong quá trình tiến hóa thì thói tham ô, trục lợi như một yếu tố gây bệnh. Con người càng văn minh thì càng dễ nhạy cảm với môi trường, càng đòi hỏi môi trường trong sạch hơn, và sẽ bị ốm bệnh ngay thậm chí đột tử nếu ăn sống nuốt tươi như thời ăn lông ở lỗ. Như vậy sự văn minh không phải là nguyên nhân làm cho con người bị ốm chết, mà con người bị ốm chết là do đã sống trong thời đại văn minh mà lại ăn bẩn như thời ăn lông ở lỗ.

Nền kinh tế thị trường sẽ suy thoái thậm chí sập hoàn toàn nếu cứ tham nhũng tràn lan như hiện nay.

Tham nhũng gây ra lũng đoạn, lũng đoạn kinh tế và lũng đoạn chính sách, làm chao đảo nền kinh tế. Càng lũng đoạn càng chao đảo, càng chao đảo càng suy kiệt, càng suy kiệt càng rối ren, càng rối ren càng lũng đoạn, càng lũng đoạn càng chao đảo… cái vòng tuần hoàn ấy cứ thế mà tàn phá như sạt lở sóng thần, nền kinh tế rồi sẽ chết sớm như người bình thường mà cái gì cũng bỏ vào mồm như người điên. Nền kinh tế chết thì chẳng còn gì. Giấy chứng nhận sử dụng này nọ lúc ấy có khác gì giấy lộn, các tài khoản nọ kia chỉ còn là những chữ số điện tử vô tri…

Vẫn nói chống kẻ tội đồ tham nhũng là nhiệm vụ hàng đầu. Nhưng muốn chống được tham nhũng thì chỉ có cách duy nhất là độc lập giám sát bởi cơ quan tư pháp; cơ quan lập pháp phải có quyền lực thực sự tối cao, chính quyền và người dân theo đó mà tuân thủ pháp luật, ấy mới gọi là biết sử dụng công cụ thể chế để quản lý đất nước.

 

(1)Các tai nạn thuyền đò hay xảy ra khi mọi người hốt hoảng chạy xô về một bên mạn, khiến chiếc thuyền bị lật úp.

(2)Một tàu thuyền khách phải đảm bảo an toàn ngay cả khi toàn bộ hành khách chạy dồn về một bên mạn trong những điều kiện thời tiết nhất định. Một tàu thuyền chở hàng hạt rời phải đảm bảo góc nghiêng ngang của tàu do hàng hạt dịch chuyển không được vượt quá 12°

(3)Giá cả không tăng chỉ do sức mua giảm sút- điều này còn tồi tệ hơn.

Advertisements

Gửi phản hồi

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: