(91) 350-9520 support@omarine.org M-F: 7 AM - 7 PM; Weekends: 9 AM - 5 PM

Trách nhiệm dân sự và ngôn ngữ mờ trong luật

Capt. Phạm Thành Tuyên

Việc quy định trách nhiệm dân sự một cách rõ ràng, thích đáng, chặt chẽ và đầy đủ là cơ sở để giải quyết các tranh chấp về lợi ích, tránh gây bất ổn xã hội. Dân sự ở đây không có nghĩa là sự việc về người dân, mà là những vấn đề liên quan đến quyền lợi của cá nhân, tổ chức và cả Nhà nước. Do vậy, quy định, nâng cao và yêu cầu thực hiện tốt trách nhiệm dân sự cũng là một cách hạn chế thất thoát tài sản của Nhà nước. Có nhiều bộ luật liên quan đến trách nhiệm dân sự của các chủ thể. Trong đó bộ Luật Hàng hải 2005 quy định khá tốt vì nó chịu ảnh hưởng và dựa trên các điều ước và các quy tắc thương mại quốc tế, mà hoạt động Hàng hải là hoạt động mang tính quốc tế, thể hiện ở điều 2, khoản 2

“ Trong trường hợp điều ước quốc tế mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên có quy định khác với quy định của Bộ luật này thì áp dụng quy định của điều ước quốc tế đó.”

Điều 79, khoản 1 nêu(*)

“…người vận chuyển chỉ có nghĩa vụ bồi thường mất mát, hư hỏng hàng hoá hoặc tổn thất khác liên quan đến hàng hoá trong giới hạn tối đa tương đương với 666,67 đơn vị tính toán cho mỗi kiện…”(**)

Trong trường hợp này có thể hiểu ngắn gọn mà không làm mất đi ý nghĩa chính của quy định là: (giới hạn) trách nhiệm dân sự của người vận chuyển là 666,67SDR (cho mỗi kiện) hay gọn hơn nữa, nếu người vận chuyển phải chịu trách nhiệm tối đa thì đối với mỗi kiện: trách nhiệm của người vận chuyển là 666,67SDR.

Chúng ta thấy quy định trách nhiệm rất cụ thể rõ ràng, trách nhiệm là con số, có thể so sánh, tính toán được. Có thể nói trách nhiệm này lớn hơn trách nhiệm kia. Có thể cộng trách nhiệm, trừ trách nhiệm.

Ngược lại, những quy định pháp luật với những cụm từ như “theo quy định của pháp luật”, “đặc biệt”, “toàn dân”…mà không được định nghĩa tường minh,  lượng hóa hay không có tham chiếu cụ thể, sẽ thuộc về ngôn ngữ mờ, chưa được làm rõ, giải mờ. Những quy định như vậy không điều chỉnh được các mối quan hệ xã hội, gây tranh chấp rắc rối, khiếu kiện tràn lan. Luật như thế là luật mờ.

(*)tương ứng điều 4, khoản 5 của quy tắc thương mại quốc tế Hague-Visby

(**)Đơn vị tính toán là đơn vị tiền tệ do IMF quy định, được gọi là quyền rút vốn đặc biệt SDR- Special Drawing Rights, có định nghĩa cụ thể

Advertisements

Gửi phản hồi

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: